Η πιστωτική εγκράτεια και ο περιορισμός της εσωτερικής ζήτησης οδηγούν σε μεγαλύτερη εξωστρέφεια, προς όφελος του ισοζυγίου εξωτερικών συναλλαγών.
Δεν το λέμε μόνον εμείς. Το επισημαίνουν και ξένοι παρατηρητές, κάνοντας λόγο για μιαν ευχάριστη έκπληξη. Στην ελληνική οικονομία δεν είναι όλα μαύρα και ίσως, με κάποιες δραστικές προσπάθειες, η κατάσταση να αλλάξει άρδην.
Για παράδειγμα, οι ελληνικές εξαγωγές πάνε καλά και η εξωστρέφεια της οικονομίας ενισχύεται.
Ως γνωστόν, για μία μακρά περίοδο, οι ελληνικές εξαγωγές αποτελούσαν το 30%-35% των ελληνικών εισαγωγών -γεγονός που έκανε τεράστια και την τρύπα του εμπορικού μας ισοζυγίου. Μία τρύπα που
σε κάποια φάση έφθασε να αντιπροσωπεύει πάνω από 15 δισ. ευρώ, ποσό τεράστιο για πληθυσμό 11 εκατομμυρίων κατοίκων. Ένα μόνον μέρος της τρύπας του τεράστια ελλειμματικού εμπορικού ισοζυγίου καλυπτόταν από το ισοζύγιο αδήλωτων συναλλαγών (έσοδα από τουρισμό, ναυτιλία, κλπ.), ενώ το μεγαλύτερο κομμάτι του κάλυπτε το εξωτερικό, κυρίως μέσα από τον δανεισμό του Δημοσίου.
Έτσι, το εξωτερικό έλλειμμα της χώρας ήταν τεράστιο και είχε φθάσει τα 30 δισ. ευρώ. Επίσης, ελάχιστα ποσά ήλθαν από το εξωτερικό τις τελευταίες δεκαετίες για την δημιουργία ξένων άμεσων επενδύσεων στην Ελλάδα, για αγορά ακινήτων κλπ., με αποτέλεσμα το εξωτερικό μας έλλειμμα να αποκτήσει μόνιμο χαρακτήρα.
Ισορροπία τρόμου
Δηλαδή, για δεκαετίες ολόκληρες ζούσαμε σε μία ισορροπία τρόμου -η οποία, ωστόσο, δεν φόβιζε ούτε τους πολιτικούς (που συνέχιζαν τα ελλείμματα), ούτε τους επιχειρηματίες (που συνέχιζαν να επενδύουν), ούτε τους καταναλωτές (που συνέχιζαν να δανείζονται)…
Η τραγική αυτή εικόνα δείχνει να βελτιώνεται και μάλιστα με ταχείς ρυθμούς κατά την τελευταία διετία -από τα λίγα ευχάριστα της κρίσης… Έτσι, το 2011, λόγω της αύξησης των εξαγωγών και της υποχώρησης των εισαγωγών, οι εξαγωγές αποτέλεσαν όχι το 30%, αλλά κάτι παραπάνω από το 50% των εισαγωγών (51,9%).
Έχουμε δηλαδή μπει σε μία φάση όπου θα κρατάμε πολύ περισσότερα χρόνια τα αυτοκίνητα και τις μοτοσικλέτες μας και θα καταναλώνουμε πολύ λιγότερα πολυτελή (και κατά βάση εισαγόμενα) προϊόντα.
Με άλλα λόγια, ελλείψει δανεικών, αλλάζει ριζικά το καταναλωτικό πρότυπο της χώρας μας, κάτι που δεν είναι απαραιτήτως κακό. Αντιθέτως, μπορεί να αποβεί ενισχυτικό της εξωστρέφειας και να συμβάλει στην βελτίωση της ανταγωνιστικότητάς μας, που είναι και μέγα ζητούμενο.
Η θετική πορεία
Στο πλαίσιο αυτών των σημαντικών, αλλά και από κάθε άποψη ενθαρρυντικών, εξελίξεων, η θετική πορεία του 2011 συνεχίζεται και φέτος. Όπως δείχνουν δε τα πράγματα, κατά το πρώτο φετινό πεντάμηνο είχαμε άνοδο εξαγωγών (με σαφή σημεία κοπώσεως) και πτώση εισαγωγών, με αποτέλεσμα οι εξαγωγές να αναμένεται να ξεπεράσουν το 2012 το 60% των εισαγωγών!
Και αυτό παρά την αυξημένη φορολογία στα καύσιμα (αντικίνητρο για τις εξαγωγές), παρά τις απίστευτες οφειλές του Δημοσίου προς εξαγωγικές εταιρείες, παρά τις δυσχέρειες του τραπεζικού συστήματος να χρηματοδοτήσει τις ελληνικές εταιρείες, παρά πολλά και διάφορα…
Φαίνεται, λοιπόν, να δημιουργούνται στην ελληνική οικονομία οι προϋποθέσεις ώστε, όταν η παγκόσμια οικονομία αρχίσει να ανακάμπτει (βλέπε: περισσότερος εισερχόμενος τουρισμός) και η ναυτιλία ξεφύγει από τον ιστορικό πάτο στον οποίο έχει περιπέσει σήμερα, να μπορούμε είτε να καλύπτουμε πλήρως το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών μας -τουρισμός και ναυτιλία να ισοσκελίσουν το σχετικά μικρό έλλειμμα του εμπορικού ισοζυγίου- είτε, έστω, να κλείνουμε το μεγαλύτερο ποσοστό της τρύπας.
Και το όποιο υπόλοιπο ποσοστό θα μπορούμε να το καλύπτουμε από τα «μονίμου χαρακτήρα» κεφάλαια που θα έρχονται από το εξωτερικό, όπως π.χ. για ιδιωτικοποιήσεις, για αξιοποιήσεις ελληνικών περιουσιακών στοιχείων, για εξαγορές ελληνικών επιχειρήσεων, κ.α.
Τολμηρές κινήσεις
Ακόμη και φέτος, όμως, το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών αναμένεται να κυμανθεί γύρω στο 5% του ΑΕΠ (έναντι διψήφιου ποσοστού προ κρίσης) και ελπίζεται ότι θα μεταβληθεί σε πλεόνασμα μετά το 2014.
Με ελεγχόμενο λοιπόν έλλειμμα στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών και με πρωτογενές πλεόνασμα στον προϋπολογισμό (στόχος του 2013 ή, κατά ορισμένους, και μία πιθανή έκπληξη από το 2012), η ελληνική οικονομία θα μπορούσε να θεωρηθεί ως κεφαλαιακά αυτοδύναμη και σταδιακά υποσχόμενη.
Προϋπόθεση, βέβαια, όλων αυτών είναι οι κινήσεις της νέας κυβέρνησης να αποδειχθούν τολμηρές και αποτελεσματικές, γιατί αλλιώς κινδυνεύει να εξαρθρωθεί πλήρως η παραγωγική μηχανή της οικονομίας και όλα τα προαναφερθέντα σχέδια να παραμείνουν σχέδια επί χάρτου.
Και αυτό θα ήταν κρίμα σε μία περίοδο όπου κάποιες ενδείξεις για έξοδο από το τούνελ υπάρχουν και επιβεβαιώνονται από τα γεγονότα και τους αριθμούς.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου